Hamd alemleri yoktan var eden ve idare eden,Rahman,Rahim,Mu’min,Muheymin,Aziz,Cebbar,Kahhar,Gaffar Allah azze ve celle’ye mahsusdur.Salat ve selam Hz.Muhammed aleyhissalatu vesselama,Aline,Ashab\u0131na ve t\u00fcm mu’minlerin \u00fczerine olsun;<\/p>\n
Allah azze ve celle’nin Kitab\u0131 ve Rasul\u00fc’n\u00fcn S\u00fcnneti ile sabittirki namaz ibadeti b\u00fct\u00fcn \u00fcmmetlere farz k\u0131l\u0131nm\u0131\u015f bir ibadettir.Bu ibadetin hem m\u00fcnferit kullu\u011fa hemde ictimai kullu\u011fa dikkat \u00e7eken,e\u011fiten ve \u00f6\u011freten,olgunla\u015ft\u0131ran,do\u011fru a\u00e7\u0131dan bakmay\u0131 sa\u011flayan gibi bir\u00e7ok y\u00f6n\u00fc bulunmaktad\u0131r.Her ferd ancak \u0130slam\u0131 anlama ve ya\u015famadaki gayreti oran\u0131nda namazdan istifade edebilecektir.Nitekim Allah azze ve celle Nisa suresi 43. Ayeti Kerime de mealen \u015f\u00f6yle buyurmaktad\u0131r;”Ey iman edenler namazda ne okudu\u011funuzu bilmeyecek(anlamayacak) kadar sarho\u015f iseniz namaza yakla\u015fmay\u0131n.” Dikkat edilirse namazdan uzak durulmas\u0131n\u0131n istenmesinin illeti(sebebi) “ne okudu\u011funuzu bilmeyecek(anlamayacak)” mealindeki c\u00fcmleden anla\u015f\u0131lmaktad\u0131r.Dolay\u0131s\u0131yla her ak\u0131l sahibi kabul ederki insan\u0131n yani m\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n namazda okuduklar\u0131n\u0131 anlamaktan al\u0131koyacak sebepleri bir kenara b\u0131rakma konusunda s\u0131k\u0131 bir e\u011fitime ihtiya\u00e7lar\u0131 bulunmaktad\u0131r.\u00c7\u00fcnk\u00fc namaz ibadeti iyi anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda ki\u015fi ayn\u0131 zamanda de\u011ferli bir e\u011fitimciyle tan\u0131\u015fm\u0131\u015f olacakt\u0131r.Yani namaz\u0131n bizlere verecek \u00e7ok dersi var yada bizlerin namazdan alacak \u00e7ok dersi var.bu amaca hizmet olmas\u0131 gayesiyle namazda bulunmak yani hem zahiri hemde bat\u0131ni haliyle namaz k\u0131lmay\u0131 gerekli kabul edenlere yol g\u00f6stermek gayesiyle namaz\u0131n bat\u0131ni \u015fartlar\u0131n\u0131 izah etmeye \u00e7al\u0131\u015faca\u011f\u0131m.Rabb’im muvaffak k\u0131ls\u0131n.amel etmeyi bana ve sizlere nasib etsin.<\/p>\n
Namaz\u0131n bat\u0131ni \u015fartlar\u0131;<\/p>\n
1)Huzur-u Kalb:Yaln\u0131z okudu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnmek .<\/p>\n
2)Tefehh\u00fcm:Okudu\u011funu anlamak.<\/p>\n
3)Ta\u2019zim:Anlad\u0131\u011f\u0131na sayg\u0131 g\u00f6stermek.<\/p>\n
4)Heybet:Sayg\u0131 ile korkmak.<\/p>\n
5)Reca:\u00dcmit var olmak.<\/p>\n
6)Haya:Utanmak.<\/p>\n
1)HUZUR-U KALB<\/strong>:Yaln\u0131z me\u015fgul oldu\u011fu ve okudu\u011fu \u015feyi d\u00fc\u015f\u00fcnmek,masivadan kalbi ay\u0131rmak,tamamen me\u015fgul oldu\u011fu i\u015fe ve konu\u015ftu\u011fun s\u00f6ze (kuran\u2019a )kalbini ba\u011flamakt\u0131r.Ki\u015fi\u2019nin namazda tekbir al\u0131rken ellerini geriye do\u011fru itmesinin manas\u0131 d\u00fcnyay\u0131 geriye atmakt\u0131r.Bu sebeple art\u0131k namaz esnas\u0131nda ki\u015finin d\u00fcnyal\u0131k meseleleri de\u011fil,okudu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnmesi gerekir.Nitekim Allah Rasul\u00fc (s.a.v)Efendimiz\u00a0\u00a0\u201cki\u015fiye namaz\u0131ndan ancak \u015fuurlu bir \u015fekilde k\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 vard\u0131r.\u201dbuyurmaktad\u0131r.Ve Allah (c.c) \u201cM\u00fcminler kurtulu\u015fa ermi\u015ftir.onlar namazlar\u0131nda hu\u015fu i\u00e7indedirler.\u201dbuyurarak kurtulu\u015fa eren m\u00fcminlerin namazdaki hallerini haber vermektedir.Ki\u015fi namazda okuduklar\u0131ndan ve yapt\u0131klar\u0131ndan habersiz olmamal\u0131d\u0131r.Namaz\u0131 yaln\u0131zca g\u00f6r\u00fcnen y\u00f6n\u00fcyle hareketlerini yerine getirmekten ibaret bir ibadet gibi g\u00f6rmek namazdan ne kadar gafil olundu\u011funun bir g\u00f6stergesidir.Namazda bu gafletten kurtulup hu\u015fuu sa\u011flaya bilmek i\u00e7inse ki\u015finin ne okudu\u011funu ,ne yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 namaz\u0131n muhtevas\u0131n\u0131 iyi bilmesi gerekir.<\/p>\n Allah Rasul\u00fc(s.a.v)buyurur ki: \u201cTemizli\u011fini g\u00fczel yap\u0131p,namaz\u0131 vaktinde k\u0131lan ,ruku ve secdeyi hakk\u0131yla yerine getiren,kalbi hu\u015fu ve hudu i\u00e7erisinde bulunan kimsenin namaz\u0131,beyaz ve parlak olarak ar\u015fa \u00e7\u0131k\u0131p derki:\u201dsen beni korudu\u011fun gibi Allah da seni korusun.\u201dNamaz\u0131 vaktinde k\u0131lmayan,temizli\u011fine tam riayet etmez,ruku,secde ve hu\u015fuu yerine getirmezse bu \u015fekilde olan namaz siyah ve karanl\u0131k olarak g\u00f6\u011fe \u00e7\u0131kar ve der ki: \u201csen beni zayi etti\u011fin gibi,Allah da seni zayi eylesin.Sonra Allah\u2019\u0131n diledi\u011fi zamana kadar orada durur.sonra eski kaftan gibi d\u00fcr\u00fcp y\u00fcz\u00fcne \u00e7arparlar.\u201dVe yine Rasulullah(s.a.v)buyurdu ki: \u201cH\u0131rs\u0131zlar\u0131n en k\u00f6t\u00fcs\u00fc namaz\u0131ndan \u00e7aland\u0131r.\u201d<\/p>\n 2)TEFEHH\u00dcM<\/strong>:Okudu\u011funu anlamak demektir.Allah (c.c)Ankebut suresi 45.Ayeti kerimede,Bismillah \u201cSana vahyedilen kitab\u0131 oku ve namaz k\u0131l.Muhakkak ki namaz hayas\u0131zl\u0131ktan ve k\u00f6t\u00fcl\u00fckten al\u0131koyar.Allah\u2019\u0131 anmak elbette en b\u00fcy\u00fck ibadettir.Allah yapt\u0131klar\u0131n\u0131z\u0131 bilir.\u201dbuyurmaktad\u0131r.K\u0131ld\u0131\u011f\u0131 namaz\u0131n ki\u015fiyi k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerden (Allah\u2019\u0131n raz\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131 inan\u00e7,anlay\u0131\u015f ve hayattan)al\u0131koymas\u0131 ki\u015finin namazda okuduklar\u0131n\u0131 anlamas\u0131na ba\u011fl\u0131d\u0131r.<\/p>\n Nitekim namazda,Rabbiyle yapm\u0131\u015f oldu\u011fu ahdi tazeledi\u011fini ve namaz d\u0131\u015f\u0131ndaki hayat\u0131n\u0131 da Rabbinin emretti\u011fi \u015fekilde ya\u015fayaca\u011f\u0131n\u0131n s\u00f6z\u00fcn\u00fc verdi\u011fini her namazda okuduklar\u0131yla hat\u0131rlayan insan,namaz\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda da Rabbinin emretti\u011fi hayat\u0131 ya\u015famak i\u00e7in m\u00fccadele edecek ve dolay\u0131s\u0131yla k\u0131lm\u0131\u015f oldu\u011fu namaz onu Rabbinin raz\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131 inan\u00e7 ve ya\u015fant\u0131dan al\u0131koyacakt\u0131r.<\/p>\n 3)TAZ\u0130M<\/strong>:Sayg\u0131l\u0131 olmak ,sayg\u0131 duymak demektir.Nas\u0131l ki toplum i\u00e7erisinde konum ,mevki ve itibar olarak y\u00fcksek konumda olan ki\u015filerin huzuruna \u00e7\u0131k\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda onun konumu gere\u011fi kendisine ister istemez bir sayg\u0131 g\u00f6steriliyor,huzurunda edepsizlik yapmaktan ka\u00e7\u0131n\u0131l\u0131yorsa \u015funun iyi bir \u015fekilde bilinmesi laz\u0131md\u0131r ki kendisinin hi\u00e7bir \u015feye muhta\u00e7 olmad\u0131\u011f\u0131 fakat her \u015feyin kendisine muhta\u00e7 oldu\u011fu sonsuz\u00a0\u00a0kudret sahibi Allah (c.c) huzurunda sayg\u0131l\u0131 olmaya ve edepsizlikten uzak durulmaya elbetteki daha lay\u0131kt\u0131r.\u00d6yleyse bizler namazda Allah\u2019\u0131n huzurunda dururken ,gerek onun huzurunda olmam\u0131z gerek onun kelam\u0131n\u0131 okumam\u0131z hasabiyle sayg\u0131l\u0131 olmak ve sayg\u0131 g\u00f6stermek zorunday\u0131z.<\/p>\n Allah Rasul\u00fc (s.a.v) bir hadis-i \u015feriflerinde \u201cNamaz m\u00fcminin mirac\u0131d\u0131r\u201dbuyurmaktad\u0131r.Hadis kitaplar\u0131nda rivayet edild\u011fi \u00fczere Hz.Muhammed Mustafa (s.a.v)miraca y\u00fckseldi\u011finde,birinci kat g\u00f6k y\u00fcz\u00fcne \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131nda k\u0131yamda bir tak\u0131m melekler g\u00f6r\u00fcr,sadece k\u0131yam ibadetini yerine getirmektedirler.Cebrail(a.s)\u2019a derki: \u201cYa Cebrail bunlar ne yap\u0131yorlar\u201dCebrail (a.s): \u201cYa Muhammed bu Allah\u2019\u0131n \u00e7ok sevdi\u011fi bir ibadettir,K\u0131yam ibadetidir.Allaha dua ette \u00fcmmetinede bu ibadetten verilsin.\u201dder.Ve ikinci kat semada K\u0131raatte bir tak\u0131m melekler g\u00f6r\u00fcr ve der ki: \u201cYa Cebrail bunlar ne yap\u0131yorlar\u201dCebrail (a.s): \u201cbunlar Allah\u2019\u0131n \u00e7ok sevdi\u011fi bir ibadeti yerine gitiriyorlar.Allaha dua ette \u00fcmmetinede bu ibadetten verilsin.\u201dder.\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc kat semaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131nda Rukuda bir tak\u0131m melekler g\u00f6r\u00fcr der ki: \u201cYa Cebrail bunlar ne yap\u0131yorlar\u201dCebrail(a.s): \u201cbunlar Allah\u0131n \u00e7ok sevdi\u011fi bir ibadet olan Ruku ibadetini yap\u0131yorlar.Allaha dua ette \u00fcmmetinede bu ibadetten verilsin.\u201dder.D\u00f6rd\u00fcnc\u00fc kat,be\u015finci kat,alt\u0131nc\u0131 kat semada Allah Rasul\u00fc(s.a.v)\u2019in g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc olaylar sonucunda Allaha dua etmesi,istekte bulunmas\u0131 ve akabinde bize de b\u00fct\u00fcn bu,Allah (c.c)\u2019\u0131n yedi kat g\u00f6ky\u00fcz\u00fcnde kendisine kulluk yapan meleklere ait ibadetleri vermesi ve bizimde bir namazda onun ilahi r\u0131zas\u0131na y\u00fckselmemiz anlam\u0131na gelmektedir \u201cNamaz m\u00fcminin mirac\u0131d\u0131r\u201d.M\u00fcmin k\u0131yamda iken birinci kat semadad\u0131r,k\u0131raatte iken ikinci kat semadad\u0131r,rukuda iken \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc kat semadad\u0131r.M\u00fcmin bu \u015fuurla namaza yakla\u015facakt\u0131r.<\/p>\n 4)HEYBET<\/strong>:Allah azze ve celleden korkmak,severek korkmak.Onun azab\u0131ndan ,tehdit etti\u011fi cehennemden \u00e7ekinmek demektir.\u0130mam Gazali\u2019nin Kimya-y\u0131 saadet adl\u0131 eserinde beyan buyurdu\u011fu \u00fczere namaza ba\u015flad\u0131\u011f\u0131nda ferdin kalbindeki anlay\u0131\u015f \u015f\u00f6yle olmas\u0131 gerekmektedir: \u201cBir k\u00f6le efendisinden ka\u00e7ar,su\u00e7 i\u015flemi\u015ftir,mahcuptur ve ondan ka\u00e7ar.Ancak bir g\u00fcn o k\u00f6le yakalan\u0131r,efendisinin huzuruna getirilir.\u0130\u015flemi\u015f oldu\u011fu su\u00e7un mahcubiyeti \u00fczerindeyken,ona kar\u015f\u0131 boynu b\u00fck\u00fck ve ondan af ve ma\u011ffiret dilemektedir.\u201d\u0130\u015fte Allah azze ve celle\u2019nin huzurundaki bir kulunda kalbinde ve akl\u0131nda olmas\u0131 gereken anlay\u0131\u015f b\u00f6yle olmas\u0131 gerekmektedir.<\/p>\n 5)RECA<\/strong>:\u00dcmit var olmak,yani Allah (c.c)dan \u00fcmidi kesmemek demektir.M\u00fcminin korkusu ve \u00fcmidi e\u015fit olmal\u0131d\u0131r.Ne Allah(c.c)\u2019\u0131n azab\u0131na d\u00fc\u00e7ar olaca\u011f\u0131ndan emin olup Allah dan \u00fcmidini kesmeli ve nede Allah (c.c)\u2019\u0131n azab\u0131n\u0131n kendisine u\u011framayaca\u011f\u0131ndan emin bir \u015fekilde \u00fcmit beslemelidir.<\/p>\n Nitekim \u015f\u00f6yle denilmi\u015ftir ki: \u201cM\u00fcminin hali \u00fcmit ile korku aras\u0131ndad\u0131r.\u201dm\u00fcminin \u00fcmidini terazinin bir kefesine,korkusunuda di\u011fer kefesine koysak e\u015fit gelir.<\/p>\n 6)HAYA<\/strong>:Utanmak,Allah (c.c)\u2019dan ibadetin emredicisinden utanmakt\u0131r.Buda,ibadetteki kusurunu bilmek,Allahu Teala\u2019ya hakk\u0131yla kulluk edemedi\u011fini anlamaktan do\u011far.<\/p>\n Ki\u015finin kendisini yaratan,yaratmakla b\u0131rakmay\u0131p kendisine ya\u015fayabilmesi i\u00e7in imkanlar,olanaklar,sayamayaca\u011f\u0131 bir \u00e7ok nimet bah\u015feden Allah (c.c)\u2019a kar\u015f\u0131 i\u015flemi\u015f oldu\u011fu g\u00fcnahlar\u0131 hat\u0131rlayarak ve Allah(c.c)\u2019\u0131n ,akl\u0131ndan ve kalbinden ge\u00e7irdi\u011fi her \u015feye vak\u0131f oldu\u011funu bilerek Allah(c.c)dan Haya etmesidir.\u0130mam Gazali Kimya-y\u0131 saadet adl\u0131 eserinde \u015funlar\u0131 beyan etmektedir. \u201c\u2026Bir kimse namaz k\u0131larken ona bir Salih baksa,onun b\u00fct\u00fcn azalar\u0131 edep \u00fczerinde olup hi\u00e7bir tarafa bakmaz. \u201cNamazda acele ediyor ve sa\u011fa sola bak\u0131yor\u201d derler diye.HalbukiAllah Teala\u2019n\u0131n gizlileri bildi\u011fini ve o anda ona bakt\u0131\u011f\u0131n\u0131 da bildi\u011fi halde ondan utanmaz,haya etmez.<\/p>\n Elinden asla hi\u00e7bir \u015fey gelmeyen zavall\u0131 bir kuldan utan\u0131r ve haya eder ve ona bakt\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in g\u00fczel edep \u00fczere olur da padi\u015fahlar\u0131n padi\u015fah\u0131 olan Allah Teala\u2019n\u0131n bakmas\u0131na ald\u0131rm\u0131yor ve daha a\u015fa\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fcyor.Bundan daha b\u00fcy\u00fck cahillik olur mu?<\/p>\n Bunun i\u00e7in Ebu Hureyre(r.a) peygamber efendimize: \u201cYa Rasulallah,Allah\u2019tan nas\u0131l utanmak gerekir\u201d diye sorunca,Peygamber efendimiz: \u201ckendi aile efrad\u0131n\u0131n i\u015finden utand\u0131\u011f\u0131n gibi Allah\u2019tan da \u00f6yle utan\u201d diye cevap verdi.Bu Tazim ve Haya sebebiyle sahabelerden baz\u0131lar\u0131,namazda o kadar sakin olurdu ki,ku\u015flar bile onlar\u0131 cans\u0131z zannedip onlardan ka\u00e7mazlard\u0131.\u201d<\/p>\n Namazlar\u0131m\u0131z\u0131n bizler i\u00e7in birer ahret az\u0131\u011f\u0131 olmas\u0131n\u0131 istiyorsak bu \u015fartlara riayet etmeli ve namaza gereken \u00f6nemi vermeliyiz.\u0130mam Gazali Kimya-y\u0131 saadet adl\u0131 eserinde bizlere \u015fu telkinde bulunmaktad\u0131r: \u201cBilmi\u015f ol ki namazla ilgili ilk \u015fey ezand\u0131r.O halde ezan\u0131 duyunca,sana laz\u0131m olan \u015fudur:kalbini namaza ba\u011flamak,her ne i\u015fte bulunursan ondan el \u00e7ekip namaz\u0131n haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131na giri\u015fmektir.Selef(ge\u00e7mi\u015f b\u00fcy\u00fckler)b\u00f6yle yapard\u0131.Demirci ezan\u0131 duyunca,\u00e7ekici havaya kald\u0131rm\u0131\u015fsa vurmazd\u0131.Ayakkab\u0131c\u0131 i\u011fneyi sokmu\u015f ise \u00e7\u0131karmazd\u0131.Bunlar hemen yerinden f\u0131rlay\u0131p namaz\u0131n haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131na ba\u015flard\u0131.Zira ezan sesinden k\u0131yamet g\u00fcn\u00fcn\u00fcn \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131n\u0131 hat\u0131rlarlard\u0131.Ve \u015funu bilirlerdiki,bu \u00e7a\u011fr\u0131n\u0131n ferman\u0131na itaat i\u00e7in acele eden,k\u0131yamet g\u00fcn\u00fcndeki \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131 ona ancak m\u00fcjde olacakt\u0131r.E\u011fer bu \u00e7a\u011fr\u0131n\u0131n sesinden kalbinde ne\u015fe ve sevin\u00e7 has\u0131l olmazsa,k\u0131yamet g\u00fcn\u00fcndeki nidadan da m\u00fcjde ve sevin\u00e7 bulamayacakt\u0131r.\u201d<\/p>\n Daha geni\u015f malumat i\u00e7in \u0130mam\u0131 Gazali’nin \u0130hya-u Ulumuddin adl\u0131 kitab\u0131n\u0131n 1.cildine bak\u0131labilir.Hamd Alemlerin Rabb’i Allah azze ve celle’ye mahsusdur.<\/p>\n RABB\u0130M B\u0130ZLERE D\u0130N\u0130N D\u0130RE\u011e\u0130 OLAN NAMAZI HAKKIYLA EDA EDEB\u0130LMEY\u0130 NAS\u0130P EYLES\u0130N..<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Hamd alemleri yoktan var eden ve idare eden,Rahman,Rahim,Mu’min,Muheymin,Aziz,Cebbar,Kahhar,Gaffar Allah azze ve celle’ye mahsusdur.Salat ve selam Hz.Muhammed aleyhissalatu vesselama,Aline,Ashab\u0131na ve t\u00fcm mu’minlerin \u00fczerine olsun; Allah azze ve celle’nin Kitab\u0131 ve Rasul\u00fc’n\u00fcn S\u00fcnneti ile sabittirki namaz ibadeti b\u00fct\u00fcn \u00fcmmetlere farz k\u0131l\u0131nm\u0131\u015f bir ibadettir.Bu ibadetin hem m\u00fcnferit kullu\u011fa hemde ictimai kullu\u011fa dikkat \u00e7eken,e\u011fiten ve \u00f6\u011freten,olgunla\u015ft\u0131ran,do\u011fru a\u00e7\u0131dan bakmay\u0131 sa\u011flayan […]<\/p>\n","protected":false},"author":8,"featured_media":1118,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[251],"tags":[],"class_list":["post-1120","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-makaleler"],"yoast_head":"\n