TABERİ (RH.A)’İN BAKIŞ AÇISIYLA ANKEBUT SURESİ 61. VE 65. AYET-İ KERİMELER

61- Yemin olsun ki eğer onlara: “Gökleri ve yeri yaratan , güneşi ve ayı hizmete âmâde kılan kimdir?” diye sorsan, muhakkak: ” Allahtır.” der­le. O halde nasıl döndürülüyorlar?

Ey Muhammed, yemin olsun ki sen, Ali aha ortak koşan kafirlere: “Gök­leri ve yeri kim yaratıp düzene soktu? Güneşi ve ayı kullarının hizmetine kim verdi? diye soracak olsan onlar, “Bunlan yaratan ve yapan Allahtır.” diyecekler­dir. O halde onlara ne oluyor da, bunlan yaratan rablerine kulluk etmekten dön­dürülüyorlar? Başka şeyleri ona denk tutuyorlar? ^[1][67]

62- Allah, kullarından dilediğinin rızkını bol verir, dilediğinin rızkını da kıt verir. Şüphesiz Allah, herşeyi çok iyi bilendir.

Allah teala bu âyet-i kerimede, nzıkların kendi elinde olduğunu, yara­tıklarından dilediğinin rızkını-bol verip dilediğini daralttığını ve herkesin halini bildiğini beyan ediyor. Böylece nzık korkusuyla cihad ve hicret gibi dünyadaki ciddi amellerden geri durulmamasını bildiriyor. ^[2][68]

63- Yemin olsun ki eğer onlara; “Gökten su indirip onunla yeryüzü­ne öldükten sonra tekrar hayat veren kimdir? “-diye sorsan mutlaka “Al­lahtır.” derler. Sen de: “Allaha hamdolsun.” de. Fakat onların çoğu yine de akıllarını kullanıp düşünmezler.

Bu âyet-i kerimelerden de anlaşıldığı gibi, Allaha ortak koşan müşrikler, onun, herşeyin yaratıcısı olduğunu, rızıklan onun verdiğini, göklerden yağmur indirip onunla yeryüzünde çeşitli bitkileri kendisinin bitirdiğini kabul etmekte fakat bununla beraber Allaha yardımcı olurlar inancıyla bir kısım putlan ve ben­zeri şeyleri ona ortak koşmaktadırlar. Allah teala, şirkin her türlüsünü ortadan kaldırmak ve tevhid inancım sağlamlaştırmak için Resulullaha bu gibi âyetlerle telkinde bulunuyor ve onu, müşrikleri uyarmakla görevlendiriyor. ^[3][69]

64- Bu dünya hayatı, eğlence ve oyundan başka bir şey değildir. Âhiret bayatı ise, şüphesiz asıl hayat odur. Keşke bilselerdi.

Müşrikleri zevkü sefa ile yaşamış oldukları bu dünya hayatı ancak bir eğ­lence ve oyundur. İnsanların nefsini zevklendirir. Sonra kısa bir zamanda gelip geçer. Âhiret yurdunda ise ölüm yoktur. O, devamlıdır. Bu itibarla asıl hayat, âhirette yaşanacak hayattır. Eğer müşrikler bunu idrak edecek olsalar Allaha or­tak koşmaktan vazgeçer ve sadece ona kulluk ederler. ^[4][70]

65- Onlar gemiye binip tehlikelerle yüzyüzc geldiklerinde dini sadece Allaha tahsis ederek ona yalvarmaya başlarlar. Fakat Allah kendilerini sağ salim karaya çıkarıp kurtarınca da hemen ona ortak koşmaya başlarlar.

Müşrikler, denizde gemiye bindikleri zaman orada boğulacaklarından ve helak olacaklarından korkunca yalnızca Allahtan yardım dilerler ve sadece ona boyun eğerler. Artık putlarından ve Allaha ortak,koştukları şeylerden yardım is­temeyi bırakırlar. Allah onian tehlikelerden kurtarıp karaya ulaştırınca da he­men Allaha ibadette ona ortaklar koşarlar ve putlarını da Allah ile birlikte rabler edinirler.

*Muhammed b. İshak diyor ki: “Resulullah Mekke’yi fethedince, henüz müslüman olmamış olan îkrime b. Ebu Cehl Mekke’den çıkıp Habeşistan’a doğ­ru yola çıkmıştır. Oraya gitmek için gemiye binmiş ve gemi fırtınaya yakalan­mış, gemide bulunanlar: “Ey insanlar, sadece rabbinize yalvarın zira sizi buradan ondan başka kimse kurtaramaz.” demişlerdir. Bunun üzerine İkrime b Ebu cTh, şöy.e dektir: «AH*, yemin olsun ki biz.eri denizde kurtarıyorsa karada da ondan başka kimse kurtaramaz. Ey Allatan, sana ke Sı söz veriyorum, eğer beni buradan sag salim çıkaracak olursan gidip ehrm Muheline vereceğim ve onu şefkatli ve merhametli.” Evet, İkrime dediğini yapm.ş Resulullah da ona bekled.g. git» davranrmştır. ^[5][71]